”Yenilmez Armada”nın batık zırhlısı, ilk ziyaret edilecek gemi olacak

Kültür-Sanat


MEHMET BAYER – HİBYA – 13.09.2021 – Kültür ve Turizm Bakanlığı’nca geliştirilen proje kapsamında oluşturulan Gelibolu Tarihi Sualtı Parkı’nın derinliklerinde yatan tarihi savaş gemileri, dalış turizminin başlamasını ve ilk ziyaretçilerini ağırlamayı bekliyor.

Çanakkale Savaşları’nın ilk safhasını gerçekleştirmek için 106 yıl önce Gelibolu Yarımadası önlerine gelen dönemin en gelişmiş ülkeleri İngiltere ve Fransa’nın donanmalarına ait ”Yenilmez armada” olarak nitelendirilen gemiler, gerek 18 Mart’ta, gerekse ilerleyen aylarda batırıldı.

Çanakkale Boğazı’nın serin sularında 106 yıldır savaşın tanığı olarak yatan onlarca gemi, şimdilerde dalış turizmi kapsamında meraklılarının ziyaretini bekliyor.

Bu kapsamda ilk olarak dalışa açılması planlanan İngilizlerin HMS Majestic gemisi, Gelibolu Yarımadası’ndaki Helles Burnu açıklarında 28 metre derinlikte yatıyor.

– Majestic zırhlısı

Majestic zırhlısı, 1895 Aralık ayında İngiliz donanmasındaki görevine başladı. Boyu 118.87 metre, eni 22.86 metre, derinliği 8.23 metre olan kömürlü dikey buhar makinasına sahip gemi, İngiltere’de Çanakkale’de bir cephe açılması tartışmaları yapılırken, Winston Churchill tarafından ”eski” olduğu gerekçesiyle Çanakkale filosuna alınmak istenmedi. 

Ancak diğer yetkililer Churchill’i ikna etti ve Majestic 1 Şubat 1915’te Çanakkale’de görevlendirildi. 25 Şubat’ta Çanakkale önlerine gelen Majestic, ertesi gün müttefik donanması ile sabah erken saatlerde saldırıya geçti ve Menderes Çayı Köprüsü’nü tahrip etti. Öğle saatlerinde İntepe’deki bataryaları bombaladı. Saat 16.00’da Karanlık Limana girdi ve Halileli sırtlarındaki bataryalara ateş açtı. Kısa süreli karşılıklı ateşte iki merminin Majestic’in bordasına isabet etmesi üzerine gemi bölgeden ayrıldı.

1 Mart’ta Majestic ve Ocean zırhlıları, Halileli’nin kuzeyinde bulunan iki Türk bataryasını etkisiz hale getirdi. Erenköy yönüne ilerleyen gemilere obüsler ateş açtı. Irresitible, bölgeye destek amacıyla geldi. Üç gemi bu bölgedeki obüsleri etkisiz hale getirdi. 4 Mart’ta hava koşulları kötüydü ve Majestic, Morto Koyu’nda konuşlandı. Binbaşı Palmer komutasında Seddülbahir’e çıkacak olan deniz piyade bölüğü de Majestic ve Ocean’ın ateş desteği altında sahile ulaşmalarına rağmen, geri püskürtüldü. Majestic de İntepe topçularından aldığı ateşle hasar gördü.

6 Mart günü Majestic ve müttefik donanma Çanakkale Boğazı’ndan içeriye girdi. Halileli, Erenköy ve Dardanos bölgelerini bombalayan müttefiklere ait gemiler, yoğun topçu ateşi altında geri çekilmek zorunda kaldı. Majestic 18 Mart 1915’deki boğaz harekatında, 2. İngiliz tümeninde yer aldı. 25 Nisan’daki kara harekatının başlamasıyla, müttefik birliklerini denizden top atışıyla destekledi. 25 Mayıs 1915’te Triump zırhlısını batıran U-21 Denizaltısı Komutanı Yüzbaşı Hersing, sıranın Majestic zırhlısına geldiğine karar verdi.